İçeriğe geç
Doç. Dr. Deniz Can GüvenTıbbi Onkoloji Uzmanı

Uzmanlık Alanları05 / 10

Böbrek ve Mesane Kanserleri

Güncel Tedaviler, Kişiselleştirilmiş Yaklaşım ve Multidisipliner Değerlendirme

Bu sayfada geçen moleküler belirteçler

  • FGFR

Böbrek ve mesane kanserleri, genitoüriner sistemin en sık görülen kanserleri arasında yer almaktadır. Her iki hastalıkta da son yıllarda tanı yöntemleri, cerrahi teknikler, immünoterapi ve hedefe yönelik tedavilerde yaşanan gelişmeler sayesinde tedavi başarısı önemli ölçüde artmıştır.

Her hastanın tümörü farklı biyolojik özelliklere sahip olduğundan, günümüzde tedavi planı yalnızca tümörün bulunduğu organa göre değil; hastalığın evresi, patolojik özellikleri, moleküler yapısı ve hastanın genel sağlık durumu birlikte değerlendirilerek oluşturulmaktadır.

01

Böbrek Kanseri

Böbrek Kanseri Nedir?

Böbrek kanseri, böbrek dokusundan kaynaklanan kötü huylu tümörlerin genel adıdır. En sık görülen tipi renal hücreli karsinom (Renal Cell Carcinoma – RCC) olup, tüm böbrek kanserlerinin yaklaşık %85–90’ını oluşturur.

Daha nadir görülen alt tipler arasında papiller, kromofob ve bazı kalıtsal sendromlarla ilişkili tümörler bulunmaktadır.

Kimlerde Görülür?

Risk faktörleri arasında;

  • Sigara kullanımı
  • Obezite
  • Hipertansiyon
  • Kronik böbrek hastalığı
  • Aile öyküsü
  • Von Hippel–Lindau (VHL) gibi kalıtsal sendromlar

yer almaktadır.

Birçok böbrek tümörü günümüzde başka nedenlerle yapılan ultrasonografi veya tomografi sırasında tesadüfen saptanmaktadır.

Belirtiler

Erken evrede çoğu hastada belirti olmayabilir.

Belirti olduğunda;

  • İdrarda kan
  • Yan ağrısı
  • Karında ele gelen kitle
  • İstenmeyen kilo kaybı
  • Halsizlik
  • Ateş

görülebilir.

Tanı

Tanıda en sık kullanılan yöntemler;

  • Ultrasonografi
  • Bilgisayarlı tomografi (BT)
  • Manyetik rezonans (MR)

olup bazı hastalarda biyopsi gerekebilir.

Böbrek Kanseri — tedavi seçenekleri

05 yöntem

Aşağıdaki yöntemler tek başına ya da birlikte kullanılabilir. Sıralama bir tedavi protokolü değil, seçeneklerin haritasıdır; hangisinin size uygun olduğu evre, patoloji ve moleküler test sonuçlarına göre belirlenir.

  1. 01

    Cerrahi

    Erken evre hastalarda temel tedavi yöntemidir.

    Mümkün olduğunda parsiyel nefrektomi ile yalnızca tümör çıkarılarak sağlam böbrek dokusu korunmaya çalışılır.

    Daha büyük tümörlerde radikal nefrektomi gerekebilir.

  2. 02

    Aktif İzlem

    İleri yaşta veya küçük böbrek kitlelerinde seçilmiş hastalarda yakın takip uygun olabilir.

    Her böbrek kitlesi hemen ameliyat gerektirmez.

  3. 03

    İmmünoterapi

    Metastatik böbrek kanserinde son yılların en önemli gelişmelerinden biridir.

    Bağışıklık sistemini aktive ederek tümör hücreleriyle savaşmayı amaçlar.

    Günümüzde birçok hastada ilk basamak tedavinin temelini oluşturmaktadır.

  4. 04

    Hedefe Yönelik Tedaviler

    Böbrek kanseri damar oluşumunu artıran biyolojik mekanizmalarla yakından ilişkilidir.

    Bu nedenle VEGF ve tirozin kinaz inhibitörleri gibi hedefe yönelik ilaçlar uzun yıllardır başarıyla kullanılmaktadır.

    Bazı hastalarda bu ilaçlar immünoterapi ile birlikte uygulanmaktadır.

  5. 05

    Metastatik Hastalık

    Metastatik böbrek kanseri artık tek tip tedavi edilen bir hastalık değildir.

    Risk grubu, metastazın yaygınlığı ve hastanın genel durumu değerlendirilerek;

    • immünoterapi kombinasyonları,
    • immünoterapi + hedefe yönelik tedavi,
    • hedefe yönelik tedavi

    arasından en uygun seçenek belirlenmektedir.

    Seçilmiş hastalarda cerrahi veya metastaza yönelik lokal tedaviler de tedavi planının parçası olabilir.

02

Mesane Kanseri

Mesane Kanseri Nedir?

Mesane kanseri, idrar kesesinin iç yüzeyini döşeyen hücrelerden gelişir.

En sık görülen tipi ürotelyal karsinomdur.

Tanı anında hastaların önemli bir kısmında hastalık mesane yüzeyiyle sınırlıdır.

Risk Faktörleri

En önemli risk faktörü sigara kullanımıdır.

Diğer risk faktörleri:

  • Kimyasal maddelere mesleki maruziyet
  • Kronik mesane irritasyonu
  • İleri yaş
  • Erkek cinsiyet

olarak sayılabilir.

Belirtiler

En sık belirti;

Ağrısız idrarda kan görülmesidir.

Bunun yanında;

  • Sık idrara çıkma
  • İdrar yaparken yanma
  • İdrar kaçırma
  • Pelvik ağrı

görülebilir.

Tanı

Tanıda;

  • Sistoskopi
  • İdrar sitolojisi
  • BT ürografi
  • MR

kullanılabilir.

Kesin tanı TUR-M (Transüretral Mesane Rezeksiyonu) ile alınan doku örneğinin patolojik incelemesiyle konur.

Evreleme

Mesane kanseri genel olarak iki gruba ayrılır.

Kas Tabakasına Yayılmamış Mesane Kanseri

Bu grupta çoğu hastada TUR-M sonrasında mesane içine uygulanan tedaviler (örneğin BCG veya intravezikal kemoterapi) yeterli olabilir.

Düzenli sistoskopik takip büyük önem taşır.

Kas İnvaziv Mesane Kanseri

Bu grupta tedavi multidisipliner olarak planlanmalıdır.

Seçilmiş hastalarda ameliyat öncesinde kemoterapi uygulanması yaşam süresini artırabilmektedir.

Temel tedavi seçenekleri;

  • Radikal sistektomi
  • Mesane koruyucu kemoradyoterapi

arasından hastaya göre belirlenmektedir.

Metastatik Mesane Kanseri

Son yıllarda tedavi seçenekleri önemli ölçüde artmıştır.

Günümüzde;

  • Platin bazlı kemoterapi
  • İmmünoterapi
  • Antikor-ilaç konjugatları (ADC)
  • FGFR inhibitörleri

uygun hastalarda kullanılabilmektedir.

Özellikle enfortumab vedotin ve sacituzumab govitecan gibi yeni nesil tedaviler ile bazı hastalarda önemli başarılar elde edilmektedir.

03

Güncel Gelişmeler

Hem böbrek hem de mesane kanserlerinde son yıllarda önemli ilerlemeler yaşanmıştır.

Bunlar arasında;

  • İmmünoterapi kombinasyonları
  • Yeni nesil hedefe yönelik tedaviler
  • Antikor-ilaç konjugatları
  • Mesane koruyucu yaklaşımlar
  • Organ koruyucu cerrahi
  • Kişiselleştirilmiş tedavi stratejileri

yer almaktadır.

Benim yaklaşımım

Sayfanın geri kalanı literatür; bu bölüm hekimin kendi klinik duruşu.

Böbrek ve mesane kanserlerinde tedavi planını oluştururken yalnızca hastalığın evresini değil, tümörün biyolojik özelliklerini, hastanın genel sağlık durumunu, böbrek fonksiyonlarını ve yaşam kalitesini birlikte değerlendiriyorum.

Özellikle metastatik hastalıkta immünoterapi, hedefe yönelik tedaviler ve yeni nesil ilaçların doğru hasta için doğru zamanda kullanılmasının büyük önem taşıdığına inanıyorum.

Tedavi sürecini üroloji, radyoloji, patoloji, radyasyon onkolojisi ve nükleer tıp ekipleriyle multidisipliner olarak planlayarak her hastama güncel bilimsel veriler doğrultusunda kişiselleştirilmiş bir yaklaşım sunmayı hedefliyorum.

Doç. Dr. Deniz Can Güven'in stüdyo portresi

Doç. Dr. Deniz Can Güven

Tıbbi Onkoloji Uzmanı · Hacettepe Üniversitesi Onkoloji Hastanesi

Sık sorulan sorular

Böbrek ve Mesane Kanserleri hakkında en çok sorulan 5 soru. Genel sorular için SSS sayfasına bakabilirsiniz.

İkinci görüş

Elinizdeki raporlarla ne yapacağınıza birlikte karar verelim

Böbrek veya mesane kanseri tanısı alan ya da mevcut tedavi planı hakkında ikinci görüş almak isteyen hastalar; patoloji raporları, görüntülemeleri ve önceki tedavi bilgileriyle birlikte değerlendirme için başvurabilir. Tedavi planı, güncel uluslararası kılavuzlar doğrultusunda multidisipliner olarak ve kişiye özel şekilde oluşturulmaktadır.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; hekim muayenesi, tanı ve tedavinin yerine geçmez. Kendi durumunuza özel kararlar için tedavinizi yürüten hekiminize danışınız.

Devamı

Diğer uzmanlık alanları